Aandacht voor de restauratie van het karton voor een wandtapijt

In het Museum van de Stad Brussel wordt een uniek meesterwerk – het karton voor een wandtapijt van Pieter Coecke – al tien maanden zorgvuldig losgeweekt, schoongemaakt en verstevigd. Deze maand start de delicaatste fase van de restauratie: de marouflage. Het Frans-Belgisch team van restaurateurs stelt het karton opnieuw samen, om het daarna op een doek te kunnen kleven. Tijdens een bijzondere dag op 9 oktober kunnen bezoekers hen aan het werk zien en dit hoogtepunt meemaken.

Het uitzonderlijke karton maakt deel uit van de collecties van het Museum en is het werk van een getalenteerd Vlaams schilder: Pieter Coecke van Aelst (1502-1550). Het dateert uit de eerste helft van de 16de eeuw, een tijdperk waarin de Brusselse tapijtindustrie grote faam genoot. Het toont het Martelaarschap van Sint-Paulus. Het zwaar beschadigde werk wordt sinds 2015 ingrijpend gerestaureerd door een internationaal team. De restauratie gebeurt in het museum zelf. Daarvoor werd een glazen atelier gebouwd, zodat bezoekers de indrukwekkende werkzaamheden van dichtbij kunnen meemaken. Het uitzonderlijke is dat in het Museum eveneens een wandtapijt uit het einde van de 17de eeuw wordt bewaard, op basis van het karton gemaakt door de Brusselse tapijtwever Albert Auwercx. We hadden het er al uitvoering over in december van vorig jaar (link).
De gevaarlijkste fase start deze maand. Hoe wordt het papieren meesterwerk van 3,40 x 3,80 m op een andere drager verlijmd? Eerst wordt een linnen doek voorbereid. Dat wordt schoon en soepel gemaakt en op een houten frame gespannen. Die drie stappen worden herhaald tot het doek perfect neutraal en soepel is. Het doek wordt daarna ingesmeerd met lijm. Tegelijk wordt met stroken Japans papier een tussenlaag gecreëerd die het karton tegen stof en vervuiling moet beschermen en die er vooral voor zorgt dat het karton later weer kan worden losgemaakt. Misschien moeten specialisten binnen enkele jaren immers opnieuw herstellingswerken uitvoeren. Zij kunnen het karton dan losmaken zonder het te beschadigen. Zodra de drager klaar is, wordt het eerste stuk van het opnieuw samengestelde karton erop geplaatst, en daarna het tweede. Beide stukken moeten perfect op elkaar aansluiten vóór de lijm de tijd krijgt om te drogen. Na de marouflage van het karton is de restauratie nog niet afgerond. In een volgende fase worden de lacunes (de verloren gegane gedeelten) opgevuld. De werken lopen nog tot 30 april 2017.

Aanstaande zondag kunnen bezoekers van het Museum de restaurateurs ontmoeten en (om 14 en 15 uur) deelnemen aan een rondleiding op de tentoonstelling die tegelijk met de restauratie loopt: ‘Renaissance van een uniek meesterwerk: Pieter Coeckes karton voor een wandtapijt’.

 

Meer info en meer videos hier.

(c) KIK-IRPA

Gerelateerde Artikels